niedziela, 22 listopada 2026
PLEN
Lokalne wiadomości Krakowa i Małopolski

Upały mogą zwiększać ryzyko przenoszenia wirusów od nietoperzy

Poranna, zamglona ulica w Krakowie z przechodniem w płaszczu na chodniku, jesienny klimat.
Poranna, zamglona ulica w Krakowie z przechodniem w płaszczu na chodniku, jesienny klimat. · Ilustracja poglądowa | © Krakow.net.pl

Fale upałów i zmiany klimatu mogą zwiększać ryzyko przenoszenia wirusów od nietoperzy na ludzi – wynika z międzynarodowej analizy opublikowanej w czasopiśmie medycznym „The BMJ”. Autorzy opisali mechanizmy transmisji oraz profilaktykę i leczenie wybranych chorób wirusowych związanych z tymi zwierzętami.

W skrócie

  • Międzynarodowa analiza w czasopiśmie „The BMJ” wskazuje na związek upałów i zmian klimatu z ryzykiem przenoszenia wirusów od nietoperzy na ludzi.
  • Przegrzanie i silny stres fizjologiczny mogą osłabiać nietoperze i wiązać się z większą ilością wirusów wydalanych przez zwierzęta.
  • Wirus może najpierw przenieść się na zwierzę domowe lub gospodarskie, a dopiero później na człowieka.
  • Analiza dotyczy zjawiska o zasięgu globalnym, a opisane patogeny występują przede wszystkim w innych regionach świata.
  • Zaleca się ograniczanie bezpośredniego kontaktu z nietoperzami, zwłaszcza osłabionymi, rannymi lub znalezionymi podczas upałów.

Zmiany klimatu a życie nietoperzy

Wzrost temperatur, utrata siedlisk i spadek różnorodności biologicznej zmieniają miejsca występowania nietoperzy oraz dostępność pożywienia. Jak wskazują autorzy analizy, zwierzęta mogą częściej zbliżać się do ludzi, zwierząt domowych i hodowlanych.

Większa liczba takich kontaktów oznacza więcej potencjalnych sytuacji, w których patogeny mogą przejść z jednego gatunku na inny. Dlatego zmiany klimatu traktowane są w analizie jako czynnik zwiększający ryzyko zoonoz, czyli chorób odzwierzęcych.

Dlaczego upały szkodzą nietoperzom

Według analizy fale upałów powodują u nietoperzy silny stres fizjologiczny. Może on wiązać się z większą ilością wirusów wydalanych przez zwierzęta, co zwiększa potencjalne źródło zakażenia w otoczeniu.

Przegrzanie może prowadzić do osłabienia, choroby, a nawet śmierci nietoperzy. Osłabione i chore osobniki zwiększają prawdopodobieństwo kontaktu ludzi z chorymi zwierzętami, dlatego znalezione podczas upałów wymagają szczególnej ostrożności.

Droga wirusa do człowieka i wybrane choroby

Wirus może najpierw przenieść się na zwierzę domowe lub gospodarskie, a dopiero później na człowieka. Ta pośrednia ścieżka sprawia, że ryzyko nie dotyczy wyłącznie bezpośredniego kontaktu z dziką przyrodą, lecz również relacji między zwierzętami a ludźmi.

Analiza obejmowała m.in. wirusy związane z następującymi chorobami. Są to patogeny opisywane przede wszystkim w kontekście innych regionów świata.

  • ebola
  • gorączka Marburg
  • choroba Nipah
  • choroba Hendra
  • australijski lyssawirus

Co pewne, a co przewidywane

Pewne jest, że analiza została opublikowana w „The BMJ” i dotyczy transmisji, profilaktyki oraz leczenia wybranych chorób wirusowych związanych z nietoperzami. Autorzy wskazali również związek między zmianami klimatu, utratą siedlisk a większą liczbą kontaktów nietoperzy z ludźmi oraz zwierzętami.

Przewidywane jest natomiast, że ekstremalne temperatury mogą zwiększać ilość wirusów wydalanych przez część nietoperzy i podnosić ryzyko przeniesienia patogenów na ludzi.

Znaczenie dla Krakowa i Małopolski

Wyniki analizy dotyczą zjawiska globalnego. Dla mieszkańców Krakowa i Małopolski najważniejsza jest więc profilaktyka oparta na ostrożności wobec dzikich zwierząt, zwłaszcza w okresach wysokich temperatur.

Wskazówki są proste: ograniczanie bezpośredniego kontaktu z nietoperzami, szczególnie osłabionymi, rannymi lub znalezionymi podczas upałów, oraz unikanie prób samodzielnej pomocy zwierzęciu.

Uwaga: Ogranicz bezpośredni kontakt z nietoperzami, zwłaszcza osłabionymi, rannymi lub znalezionymi podczas upałów. W razie kontaktu ze zwierzęciem skorzystaj z pomocy odpowiednich służb lub specjalistów zajmujących się dzikimi zwierzętami.

Najczęściej zadawane pytania

Czy upały bezpośrednio powodują zachorowania u ludzi?

Analiza wskazuje, że fale upałów mogą zwiększać ryzyko przenoszenia wirusów od nietoperzy na ludzi. Działają pośrednio: osłabiają zwierzęta, zwiększają ilość wydalanych wirusów i mogą prowadzić do częstszego kontaktu z chorymi osobnikami.

Co zrobić, gdy znajdziemy osłabionego lub rannego nietoperza?

Należy ograniczyć bezpośredni kontakt ze zwierzęciem. W razie potrzeby warto skorzystać z pomocy odpowiednich służb lub specjalistów zajmujących się dzikimi zwierzętami, którzy zajmą się dalszym postępowaniem.

Jakie choroby uwzględniono w analizie?

Analiza obejmowała wirusy związane m.in. z ebolą, gorączką Marburg, chorobą Nipah, chorobą Hendra oraz australijskim lyssawirusem. Są to patogeny opisywane przede wszystkim w kontekście innych regionów świata.

Najważniejsze fakty

  • Fale upałów i zmiany klimatu mogą zwiększać ryzyko przenoszenia wirusów od nietoperzy na ludzi, według analizy opublikowanej w „The BMJ”.
  • Stres i przegrzanie mogą osłabiać nietoperze i zwiększać ilość wirusów wydalanych przez zwierzęta.
  • Najważniejszą zasadą dla mieszkańców pozostaje ograniczanie bezpośredniego kontaktu z nietoperzami i korzystanie z pomocy specjalistów.

Na podstawie informacji: medonet.pl

Komentarze

Jeszcze nikt nie skomentował — bądź pierwszy na forum.

Dodaj komentarz na forum →